Over leven in een pastorie

…van een vrouw die haar handen vol heeft…

Een slag van de hamer

Jezus zei: ‘Vader, vergeef de mensen die mij doden, want ze weten niet wat ze doen.’

Wij sloegen hem aan ’t kruis. Zijn vingers grepen
Wild om den spijker toen ‘k den hamer hief –
Maar hij zei zacht mijn naam en: ‘Heb mij lief -‘
En ’t groot geheim had ik voorgoed begrepen.

Ik wrong een lach weg dat mijn tanden knarsten,
En werd een gek die bloed van liefde vroeg:
Ik had hem lief – en sloeg en sloeg en sloeg
Den spijker door zijn hand in ’t hout dat barstte.

Nu, als een dwaas, een spijker door mijn hand,
Trek ik een visch – zijn naam, zijn monogram –
In ied’ren muur, in ied’ren balk of stam,
Of in mijn borst of, hurkend, in het zand,

En antwoord als de menschen mij wat vragen:
‘Hij heeft een spijker door mijn hand geslagen.’

***

Wij sloegen hem aan het kruis… Wij… Jij en ik en al die anderen.

Ik snap het wel hoor, dat dit een immense impact op je heeft gehad. Hij zal niet de eerste geweest ziWP_20160325_005jn die jij aan een kruis sloeg, maar heb je eerder iemand gekruisigd die zo gelaten was? En tegelijkertijd zo volhardend, zo overtuigd. Heb je eerder zo’n knagend gevoel gehad of dit wel terecht was?

Ik kan me heel goed voorstellen dat dit je leven overhoop gegooid heeft. Dat híj je leven op z’n kop zette. Je schrok zeker wel toen hij je naam noemde? Toen hij je vroeg om van hem te houden? Viel je uit je rol als brute soldaat? Aarzelde je voordat je de volgende slag toebracht?

Het heeft je tot in het diepst van je ziel geraakt hè? Ik begrijp wel dat je dat niet meteen doorhebt. Ik vind het niet zo gek dat je er tijd voor nodig had om er woorden aan te kunnen geven. Hoewel…woorden heb je er haast amper voor gevonden, maar je hand verraadt dat je het geheim kent: dit is de Zoon van God, Redder… En doordat jij dit geheim nu begrijpt, ben jij met hem gekruisigd. Zijn dood is jouw dood. Of: omdat jij dood was heeft hij zich ook laten doden. Je bent voor altijd met hem verbonden.

***

Wij sloegen hem aan het kruis. Wij…jij en ik…
Liever zeggen we dat hij aan het kruis gestorven is om ons. Dat is ook al niet zo makkelijk om te zeggen, maar het voelt net iets comfortabeler dan te zeggen wat die soldaat zegt hè… ‘Ik sloeg en sloeg en sloeg’ – nee, zo is het geweest: Hij deed het voor mij.

Maar…laten we eerlijk zijn… Wij kunnen die soldaat niet in z’n eentje alle schuld op zich laten nemen. Ja, hij heeft de echte slag toegebracht, maar er is genoeg in jouw leven, in mijn leven geweest dat als een klap op de hamer was. Jij en ik…wij staan vandaag symbool voor de mensheid die hem aan het kruis hebben geslagen en nog steeds slaan als wij niet het nieuwe leven leven…

WP_20160325_006 (1)• Luiheid, traagheid of lusteloosheid
Als wij nalaten om vasthoudend te geloven, als wij nalaten om van harte lief te hebben, als wij nalaten om verlangend te blijven hopen – het is een slag met de hamer. Natuurlijk mag je best een keer lui op de bank hangen. Daar gaat het niet om. Het gaat om die momenten waarop wij onverschillig reageren. Want onverschilligheid betekent dat het je niet raakt. Onverschilligheid naar God toe betekent dat God je niet meer raakt. Je wordt niet warm of koud van hem. Hij interesseert je eigenlijk gewoon niets meer.

Om onze desinteresse – Heer, ontferm U.

WP_20160325_007 (1)• Boosheid, woede of wraak
Als wij in onze boosheid de ander verwensen, als onze woede anderen afbrandt, als onze wraak anderen treft – het is een slag met de hamer. Natuurlijk mag je best boos zijn, maar zegt de bijbel niet: ‘Laat de zon niet over je boosheid ondergaan’?! De bijbel stelt grenzen aan onze boosheid, omdat boosheid een gevaarlijke emotie is. Boosheid ontsluit een weg waarop je anderen kunt vernietigen. In gedachten, met woorden, met gruwelijke daden.

Om het donkere van onze boosheid – Heer, ontferm U.

WP_20160325_008• Vraatzucht, onmatigheid of gulzigheid
Als wij constant bezig zijn met eten, lekker eten, veel eten, consumeren, met ons leven volstouwen met spullen en nog meer spullen – het is een slag met de hamer. Natuurlijk mag je genieten van eten, je zou dat zelfs een bijbelse opdracht kunnen noemen, maar wij leven in een samenleving waarin geen maat gehouden wordt. Wij slaan door en maken de kloof met de ander groter en groter.

Om het egocentrische van onze gulzigheid – Heer, ontferm U.

WP_20160325_009• Jaloezie, nijd of afgunst
Als wij naar de ander kijken en alleen maar zien wat die ander wel heeft en wij niet, als wij alleen maar naar de ander kijken en kunnen denken: ‘dat had ik moeten hebben, waarom kan ik dat niet, oh…waarom hij wel en ik niet’ – het is een slag met de hamer. Zou het niet veel mooier zijn als je naar de ander kijkt zonder dat wat hij of zij is, kan of heeft – zonder dat op jezelf te betrekken? Gewoon de ander zien zoals ‘ie is, met zijn of haar eigen talenten?

Om het lelijke van onze jaloezie – Heer, ontferm U.

WP_20160325_010 (1)• Lust, onkuisheid of wellust
Als het seksuele allesoverheersend wordt, als wij de ander niet meer als gelijke zien, maar als lustobject – het is een slag met de hamer. Met seks is helemaal niets mis. Dát is niet wat de bijbel zegt. Maar God laat in zijn woord wel een zekere voorzichtigheid zien als het om seks gaat. Net als met vraatzucht, is wellust ten diepste egocentrisch. Dat is het kwalijke. Wellust is gericht op de bevrediging van je eigen lusten en is niet gericht op de ander.

Om het eenzijdige van onze lust – Heer, ontferm U.

WP_20160325_012• Hebzucht, begerigheid of gierigheid
Als wij het gat in ons hart proberen te vullen met het verzamelen van geld en goed, als wij het onbestemde verlangen in ons leven proberen te stillen met dat wat met geld te koop is – het is een slag met de hamer. Oh, het gaat er echt niet persé om dat wij niets mogen hebben, dat wij niet mogen genieten van alles wat we hebben: het tegenovergestelde van hebzucht is in de bijbel namelijk vrijgevigheid. Delen van onze overvloed – dat zou de ongelijkheid in onze wereld kunnen opheffen. Niet alleen delen op individueel niveau, maar ook op wereldschaal. Gezegend de regering die dát als prioriteit zou stellen.

Om het angstvallige graaien en vasthouden van hebzucht – Heer, ontferm U.

WP_20160325_014• IJdelheid, hoogmoed of arrogantie
Als wij op de ander neerkijken, als wij de ander niet willen zien staan, als wij ons hart sluiten voor de ander – het is een slag met de hamer. Gisteren was de voetwassing een belangrijk onderdeel van de liturgie. Jezus die neerknielt bij zijn leerlingen en hen de voeten wast, want hij is gekomen om te dienen, niet om gediend te worden. Díe nederigheid, dat de ander hoger achten dan jezelf, altijd het belang van de ander willen dienen – dat is één van de grootste waarden volgens de bijbel.

Om het kleinzielige van onze hoogmoed – Heer, ontferm U.

***

21 planken op het kruis geslagen.
Samen vormen deze planken het logo van onze gemeente
– wij zijn een gemeenschap in wie de gekruisigde Christus zichtbaar is.
21 planken die symbool staan voor de verschillende mensen uit wie onze gemeente bestaat,
mensen om wie Christus aan het kruis geslagen is,
mensen door wie Christus aan het kruis geslagen is.
Heer, ontferm U over ons

Goede Vrijdag 10

Deel van de liturgie op Goede Vrijdag in de Gereformeerde Kerk Ottoland, 25 maart 2016.
Het gedicht is van Martinus Nijhoff en heet: ‘De soldaat die Jezus kruisigde’.
De 21 begrippen hebben te maken met de zogenaamde hoofdzonden (Rooms-Katholieke traditie). 

Advertenties

Eén reactie op “Een slag van de hamer

  1. Pingback: Water dat leven geeft | Over leven in een pastorie

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: